07/01/2017
Монгол Улсын барилга, хот байгуулалтын яам, Засгийн газрын хэрэгжүүлэгч агентлаг Газрын харилцаа, геодези, зураг зүйн газар, Монголын геодези, фотограмметр, зураг зүйн холбоо хамтран "Геодези, зураг зүйн салбарын ажилтны анхдугаар зөвлөгөөн"-ийг 2012 оны 11 дүгээр сарын 23-ны өдөр Төрийн ордонд амжилттай зохион байгууллаа. Зөвлөгөөнөөр салбарын хөгжил, цаашдын зорилго, тулгарч буй асуудлыг хэлэлцэн "Геодези, зураг зүйн салбарын хөгжил" үзэсгэлэнг зохион байгуулав.
Тус зөвлөгөөнд Иргэний нисэхийн ерөнхий газраас АНҮГ-ын Мэргэжлийн хэлтсийн мэргэжилтэн Б.Болор-Эрдэнэ, НМҮА-ны НТМХ-ийн дарга Б.Батцэцэг, НМҮА-ны НТМХ-ийн Нисэхийн зураг зүйч Н.Хаш-Эрдэнэ нар оролцлоо.
Улс орны бүтээн байгуулалт нь геодезийн хэмжилт, байр зүйн зураг болон орон зайн мэдээлэлгүйгээр төлөвлөгдөж хэрэгжихгүй учраас Геодези, зураг зүйн салбарт оруулж буй улсын төсвийн хөрөнгө оруулалт сүүлийн жилүүдэд эрс нэмэгдэж байна. 2011-2012 оны төсвийн хөрөнгө оруулалтаар дараах томоохон ажлуудыг хийж гүйцэтгэж байна. Үүнд:
• GNSS-ийн байнгын ажиллагаатай станц суурилуулах;
• 1:25000-ны масштабтай байр зүйн зураг зохиох;
• Үндэсний орон зайн мэдээллийн дэд бүтцийн суурь мэдээлэл бүрдүүлэх;
• Өндрийн сүлжээний давтан хэмжилт хийх;
• Геодезийн цэг, тэмдэгтийн тооллого хийх;
• Газар зүйн нэрийн тодруулалт хийх гэх мэт.
ГХГЗЗГ-аас "Геодези, зураг зүйн талаар төрөөс баримтлах бодлого"-ын баримт бичгийн төслийг боловсруулсан бөгөөд уг төсөлд санал авах ажиллагааг зохион байгуулж байна.
Мөн төрийн нууцад хамаарагддаг 1:100000-аас илүү нарийвчлалтай масштабын байр зүйн зургуудыг нийтийн хүртээл болгохын тулд батлан хамгаалах зориулалт бүхий байр зүйн зургийг нийтийн хэрэгцээнд зориулсан байр зүйн зургаас салган "Геодези, зураг зүйн тухай хууль" болон "Төрийн нууцын жагсаалт батлах тухай хууль"-д нэмэлт өөрчлөлт оруулах санал боловсруулан УИХ-аар хэлэлцэхээр болсон байна.
Засгийн газрын 2009 оны 25-р тогтоолоор Балтийн тэнгисийн өндрийн тогтолцоог манай улсад ашиглах болсон боловч хиймэл дагуулын технологиор шууд Балтийн тэнгисийн өндрийн тогтолцоонд өндрийг тодорхойлох боломжгүй, харин геоидын өндрийн загварыг нарийн тооцоолон гаргах шаардлагатай байдаг. АНУ-ын буцалтгүй тусламжаар "Агаарын гравиметрийн хэмжилт, Монгол орны геоидын өндрийн загвар гаргах" төслийг хэрэгжүүлсэн ба өндрийн загварын нарийвчлалыг цаашид сайжруулах шаардлагатай. Түүнчлэн хиймэл дагуулын солбицол, эллипсоидын өндөр, хүндийн хүчний хурдатгалын утга, Балтийн тэнгисийн өндөр зэрэг олон төрлийн геодезийн тулгуур өгөгдлийн мэдээлэл агуулсан геодезийн цэг, тэмдэгтийн тоог нэмэгдүүлэх нь бүх салбарын хэрэглэгчдийн эрэлт хэрэгцээнд нийцнэ.
2015 он гэхэд Монгол Улс өөрийн гэсэн хиймэл дагуултай болох шийдвэрийг шинэчлэлийн засгийн газраас гаргасан бөгөөд холбоо харилцаа, зайнаас тандан судалгааны зорилгоор ашиглах юм байна.
Газрын харилцаа, геодези зураг зүйн газраас “Монгол ньюс” мэдээллийн төвд хэвлэлийн бага хурал зарлалаа. Барилга, хот байгуулалтын яам, газрын харилцаа, геодези зураг зүйн газар, Монголын геодези зураг зүйн холбооноос хамтарч Монгол Улсад анх удаа геодези зураг зүйн салбарын ажилтны анхдугаар зөвлөгөөнийг маргааш Төрийн ордонд хийх гэж байгаа аж.
Уг зөвлөгөөнд геодези зураг зүйн үйлдвэрлэл үйлчилгээ эрхлэх тусгай зөвшөөрөл бүхий 73 компанийн 119 төлөөлөгч, бүтээгдэхүүн үйл ажиллагааг хэрэглэгч есөн яам, төрийн агентлагууд болон нийслэлийн 27 байгууллага 15 аймгийн газрын ахрилцаа Барилга хот байгуулалтын газар, МУИС, ХААИС, ШУТИС, шинжлэх ухааны бусад байгууллагууд геодези зураг зүйн салбарын үе үеийн удирдлагууд, өндөр настны төлөөлөл гээд 250 гаруй төлөөлөгч оролцох юм байна.
Зөвлөгөөнд мөн яамдын сайд, УИХ-ын гишүүд урилгаар оролцоно. Геодези зураг зүйн салбар нь үүсгэн байгуулагдсанаасаа хойш салбарынхаа хэмжээнд анх удаа уг зөвлөгөөнийг зохион байгуулж байгаа аж. Уг зөвлөгөөнөөр тус салбарынхан ололт, амжилт болон цаашид геодези зураг зүйн салбарт төрөөс баримтлах бодлого, бичиг баримт төслийн талаар хэлэлцэж, санал сэтгэгдэлээ солилцох юм байна. Мөн уг зөвлөгөөний үеэр геодези зураг зүйн хөгжим нэртэй үзэсгэлэн байгуулж, олон улсад болон өөрийн улсад нэвтрүүлж буй шинэ техник технологио дэлгэн харуулах аж.
Газрын тухай, Газрын төлбөрийн тухай, Газрын кадастрын тухай, Геодези, зураг зүйн тухай, Газар албадан чөлөөлөх тухай хуулийн төслүүдийн үзэл баримтлалыг батлуулан, түүний дагуу боловсруулсан хуулийн төслийг Өдрийн сонины 2012 оны 11 дүгээр сарын 28-ны дугаарт нийтлэн олон нийт, иргэдээс санал авч байна.
Засгийн газрын үйл ажиллагааны хөтөлбөрийг хэрэгжүүлэхтэй холбогдуулан Барилга, хот байгуулалтын сайд, Нийслэлийн Засаг дарга бөгөөд Улаанбаатар хотын Захирагчтай хамтран ажиллах санамж бичгийг байгуулж, хэрэгжүүлэх арга хэмжээний төлөвлөгөө боловсруулан ажиллаж байна.
Газрын харилцаа, геодези, зураг зүйн салбарын хууль, эрх зүйн орчинг боловсронгуй болгох ажлын хүрээнд:
• Газрыг бүх төрлийн зориулалтаар олгохдоо тухайн газар нутгийн стандарт шаардлагад нийцсэн инженерийн шийдэл, эдийн засгийн өгөөж, нийгмийн харилцааны хөгжилд чиглэсэн техникийн шийдэл бүхий бизнес төлөвлөгөө, төслийг үндэслэн гэрээ байгуулдаг байх,
• Гэрээний хэрэгжилтэнд мониторинг хийж, газрыг эдийн засгийн болон эрх зүйн зохицуулалттай болгох,
• Төрийн зүгээс төлөвлөлтөөр тухайн нутаг дэвсгэрийн хил дотор явуулдаг үйл ажиллагааг тодорхой болгож хуульчлах, эргэлтэнд оруулахын өмнө шаардлагатай инженерийн болон нийгмийн дэд бүтцийг барьж байгуулсан байх,
• Нэгэнт бэлэн болсон менежментийн бүс газар нутгийг цахим орчинд ил тод тавьж иргэд, байгууллага /төрийн байгууллагын үүдэнд дугаарлан зогсохгүй, авлига, хээл хахуульгүй болгох/ цахим иргэний үнэмлэхээрээ бүртгүүлж, шуудангаар газрын гэрчилгээг авдаг болох зэрэг зарчмуудыг хэрэгжүүлэхээр ажиллаж байна.
Улс орны бүхий л салбарт ашиглагддаг 1:100 000-аас илүү нарийвчлалтай байр зүйн зургийг Батлан хамгаалах болон нийтийн хэрэгцээний зориулалтаар гэсэн 2 ангиллаар үйлдвэрлэх, эдийн засаг, нийгмийн бүхий л салбарт байр зүйн зургийг суурь материал болгон ашиглуулах нөхцлийг бүрдүүлээд байна.
“Хаягжуулалтын тухай” хуулийн төслийг боловсруулах ажлын хүрээнд хаягжуулалтын элемент, дугаарлалтын шийдлийг гаргав.
Геодези, зураг зүйн салбарын хэмжээнд сүүлийн 42 жилийн хугацаанд хийсэн ажлаа үнэлж дүгнэсэн, цаашид хийх үйл ажиллагааны чиглэл, авч хэрэгжүүлэх арга хэмжээгээ тодорхойлсон “Геодези, зураг зүйн салбарын ажилтны анхдугаар зөвлөгөөн”-ийг төрийн болон хувийн хэвшлийн 220 гаруй төлөөлөгчдийг оролцуулан зохион байгуулж "Геодези, зураг зүйн талаар төрөөс баримтлах бодлого", "Геодези, зураг зүйн салбарыг 2013-2020 он хүртэл хөгжүүлэх үндсэн чиглэл"-ийн төслүүдийг хэлэлцүүлэн, гарсан саналуудыг тусган боловсрууллаа.
Засгийн газрын бүтэц, зохион байгуулалтад өөрчлөлт орж, Газрын харилцаа, барилга, геодези, зураг зүйн газар татан буугдсантай холбогдуулан “Барилгын хөгжлийн төв” байгуулах тухай Засгийн газрын тогтоолын төслийг боловсруулан яамдын саналыг авч, Засгийн газрын 2012 оны 09 дүгээр сарын 22-ны өдрийн хуралдаанаар хэлэлцүүлэн шийдвэрлүүлэв.
“Газрын харилцаа, геодези, зураг зүйн газрын орон тооны дээд хязгаар батлах тухай” Засгийн газрын тогтоолын төсөлд яамдаас санал авч нэгтгэн Засгийн газрын Хэрэг эрхлэх газарт хүргүүлэн мөн өдрийн хуралдаанаар хэлэлцүүлэн шийдвэрлүүллээ.
“Агентлагийн орон тооны дээд хязгаар батлах тухай” Засгийн газрын 2012 оны 43 дугаар тогтоолыг үндэслэн Газрын харилцаа, геодези зураг зүйн газрын үйл ажиллагааны стратеги, бүтцийн өөрчлөлтийн хөтөлбөрийг Барилга, хот байгуулалтын сайдын 2012 оны 10 дугаар сарын 02-ны өдрийн 17 тоот тушаалаар батлуулав.
“Хот байгуулалт, барилгын зураг төслийн институт” улсын үйлдвэрийн газрын тухай Засгийн газрын тогтоолын төсөл боловсруулан, Барилга, хот байгуулалтын сайдын 2012 оны 09-р сарын 13-ны өдрийн 1/146 тоот албан бичгээр яамдаас санал авч, Засгийн газрын хэрэг эрхлэх газарт хүргүүлэн, Засгийн газрын 2012 оны 09-р сарын 22-ны өдрийн хуралдаанаар хэлэлцүүлж, 47 дугаар тогтоол гаргуулав.
Сангийн Сайд энэ асуудлыг зарчмын хувьд дэмжсэн бөгөөд барилгын материалын өнөөгийн хангалтаас шалтгаалан шийдвэрлүүлэх асуудлыг түр хойшлуулаад байна.
Аймаг, орон нутгийн нийтийн аж ахуйн байгууллагуудын удирдлагуудтай Шинэчлэлийн Засгийн газрын үйл ажиллагааны хөтөлбөрт тусгагдсан Нийтийн аж ахуйн байгууллагын талаар цаашид баримтлах бодлогын талаар мэдээлэл, танилцуулга хийх уулзалтыг зохион байгуулав.
Өвөрхангай, Баянхонгор, Говь-Алтай, Завхан, Хөвсгөл аймгуудад суурилуулсан GNSS-ийн байнгын ажиллагаатай станцыг, ГХГЗЗГ-тай хамтран хүчтэй элэгдэл, эвдрэлд орсон тариалангийн газарт 2011 онд нөхөн сэргээлт хийх ажлын хүрээнд Өвөрхангай аймгийн Хархорин сумын 250 га тариалангийн газарт нөхөн сэргээлт хийсэн ажлын явцыг тус тус шалгаж, хүлээн авлаа.
Монгол- Оросын Засгийн газар хоорондын комиссын 15 дугаар хуралдааны Протокол болон Монгол- Оросын бүс нутаг, хил орчмын хамтын ажиллагааг цаашид эрчимжүүлэх, худалдаа, эдийн засаг, эрх зүйн бусад нэн таатай нөхцөл бүрдүүлэх үйл ажиллагааны 2011-2012 оны хамтарсан төлөвлөгөөний дагуу Монгол- Оросын хилийн Ханх- Монд, Бага-Илэнх- Айнек- Гол, Зэлтэр- Желтура, Сүхбаатар- Наушк, Алтанбулаг- Хиагт боомтуудад хоёр талын хамтарсан мониторинг хийх үүрэг бүхий ажлын хэсэг 11 дүгээр сарын 12-19-ний өдрүүдэд ажиллав.
Хоёр талын ажлын хэсгийн хамтарсан хуралдааныг 11 дүгээр сарын 18-ны өдөр Сэлэнгэ аймгийн төв Сүхбаатар хотод хийж, хамтарсан мониторингийн дүнгийн Протоколд гарын үсэг зурлаа.
БНСУлсын Инчон хотноо 11 дүгээр сарын 5-9-ний өдрүүдэд НҮБ-ын Гамшгийн аюулыг бууруулах олон улсын стратегийн газар, Азийн гамшгийн эрсдлийг бууруулах үндэсний төв, НҮБ-ийн хөгжлийн хөтөлбөр, НҮБ-ийн Дэлхийн уур амьсгалын өөрчлөлтөд дасан зохицох түншлэлийн хөтөлбөр зэрэг байгууллагууд хамтран зохион байгуулсан “Гамшгийн эрсдэлийг бууруулах үйл ажиллагааг хэрэгжүүлэх” сэдэвт олон улсын форумд оролцож, “Монгол Улсад гамшигийн эрсдэлийг бууруулах, уур амьсгалын өөрчлөлтөд дасан зохицох талаарх орон зайн төлөвлөлтийн өнөөгийн байдал, цаашдын зорилт” сэдэвт илтгэл тавьж хэлэлцүүллээ.
GNSS-ийн байнгын ажиллагаатай 8 станцыг Өвөрхангай, Баянхонгор, Говь-Алтай, Завхан, Хөвсгөл, Өмнөговь, Сүхбаатар, Дорноговь аймгийн төвд байрлуулав. Эдгээр байнгын ажиллагаатай станцуудыг кадастрын болон байр зүйн зураглалын ажлыг гүйцэтгэх, газар хөдлөлтийн туршилт судалгаанд ашиглах боломжтой юм.
Монгол улсын Засгийн газрын 2008-2012 оны мөрийн хөтөлбөрт нутаг дэвсгэрийн 45 хүртэл хувийг 1:25000-ны масштабаар зурагжуулна гэж заасны дагуу 2011-2013 онд “Шинээр баригдахаар төлөвлөж байгаа төмөр замын дагуу GPS-ийн сүлжээ байгуулах, 1:25000-ны масштабтай байр зүйн зураглал хийх” ажлыг гүйцэтгэж байна. Энэхүү байр зүйн зураг нь хот төлөвлөлт, газар зохион байгуулалт, уул уурхай, төмөр зам, автозам болон бүс нутаг эдийн засгийн томоохон төлөвлөлтөнд суурь зураг болон ашиглагдана. Энэ ажлыг гэрээт хугацаанд чанартай гүйцэтгэж дуусгах зохион байгуулалтыг хийж байна.
Холбооны Бүгд Найрамдах Герман улсын Олон улсын хамтын ажиллагааны нийгэмлэгийн санхүүжилтээр хэрэгжсэн “Газрын менежмент-Санхүүгийн кадастр” төслөөс боловсруулсан газрын кадастрын мэдээллийн сангийн “Лэнд менежер” программ хангамжийг Сэлэнгэ, Өвөрхангай, Орхон аймгийн Газрын харилцаа, барилга, хот байгуулалтын газарт нэвтрүүлээд байна.
Энэхүү програм хангамжийг нэвтрүүлснээр улсын хэмжээнд газар өмчлөгч, эзэмшигч, ашиглагч нарын кадастрын зураг, түүн дээр үндэслэсэн бүртгэл болон тухайн жилийн газар зохион байгуулалтын төлөвлөгөөг хамарсан “Улсын хэмжээний мэдээллийн систем” буй болж хэрэглэгчдэд мэдээллээр түргэн, шуурхай үйлчлэх, мэдээллийг ил тод болгох нөхцөл бүрдэх ач холбогдолтой болох юм.
Газар өмчлөх, эзэмших, ашиглах эрх үүссэн иргэн, хуулийн этгээдийн эрхийг хамгаалах, нотлох баримт бичиг болох “Нэгж талбарын хувийн хэрэг” –ийг шинэчлэв.
Газрын улсын бүртгэлийн хүснэгтэн болон зурган мэдээллийн стандартыг олон улсын хаягжилтийн стандартын дагуу бүрдүүлэх боломжийг судалж газрын кадастрын сангийн мэдээллийг цэгцлэх, байгууллагуудын мэдээллийг нэг ижил форматаар солилцох боломжтой боллоо.
БНСУ-ын Олон улсын хамтын ажиллагааны байгууллага /КОЙКА/-ын буцалтгүй тусламжаар Улаанбаатар хотын гэр хорооллын 1:1000-ны масштабтай байр зүйн зураг зохиох төслийн 2 дахь шатыг хэрэгжүүлэхээр шийдвэрлэв.
Барилга, хот байгуулалтын салбарт гадаад хамтын ажиллагааг хөгжүүлэх чиглэлийг тодорхойлж Гадаад харилцааны яаманд хүргүүлэв.
Барилга, хот байгуулалтын сайд, Зам, тээврийн сайдын 2012 оны 08 дугаар сарын 27-ны өдрийн 01/01 дүгээр хамтарсан тушаалаар байгуулагдсан яам, агентлагийг татан буулгах, өөрчлөн байгуулах ажлын хэсгийн хурлыг 4 удаа зохион байгуулж, яам болон татан буугдсан, өөрчлөн зохион байгуулагдсан агентлагуудын үндсэн болон эргэлтийн хөрөнгөд тооллого хийж дуусгав.
АХБ-ны буцалтгүй тусламжийн хөрөнгөөр хэрэгжих "Өмнөговь, Дорноговь аймгуудын хот байгуулапт, хилийн ойролцоо суурин газруудын хөгжил" төсөл (Монголын талын хөрөнгө) -ийн хөрөнгөөр хэрэгжих төсөл, арга хэмжээний жагсаалтыг БХБСайдын 2012 оны 31 дүгээр тушаалаар батлуулан ажиллаж байна.
Хүн амын хөгжил, нийгмийн хамгааллын яаманд УИХ-ын 2004 оны 21 дүгээр тогтоолоор батлагдсан Монгол Улсын төрөөс хүн амын хөгжлийн талаар баримтлах бодлогын хэрэгжилтийн тайланг гаргаж 3/406 дугаартай албан бичгээр хүргүүлэв.
Газрын харилцаа, геодези, зураг зүйн газрын хэмжээнд сүүлийн 10 жилд хийгдсэн үйл ажиллагаандаа үнэлэлт дүгнэлт өгч цаашид 2016 он хүртэл хийх ажлын төсөөлөл, 2013 онд хийх ажлын дэлгэрэнгүй төлөвлөгөөг мэргэжилтэн, хэлтэс, алба бүрээр тодорхойлон ажиллаж байна.
Геодези, зураг зүйн салбарын удирдах ажилтны анхдугаар зөвлөгөөнийг 2012 оны 11 дүгээр сарын 23-ны өдөр Улаанбаатар хотод зохион байгуулж, түүнд 250 хүн оролцож, уг зөвлөгөөнөөс зөвлөмж гаргалаа.
2012 оны 11 дүгээр сарын байдлаар яам болон холбогдох албан тушаалтанд иргэд, байгууллага болон 11-11 төвөөс нийт 158 өргөдөл, хүсэлт, гомдол, санал ирснийг тус яамны өргөдөл гомдлын бүртгэлд бүртгэн авч сайд, дарга нараас өгсөн чиглэлийн дагуу холбогдох газар албан тушаалтанд өгч, шийдвэрлэлтэд нь хяналт тавьж ажиллав.
