04/03/2023
Kilka słów na temat drzewa, które może Cię zabić 🌳☠️🌲
Cis pospolity (Taxus baccata)
To niewielkie drzewo iglaste (dorasta do 15m wysokości) o ciemnozielonych igłach rośnie dziko w lasach północnej i zachodniej części naszego kraju. Często wykorzystywane są także w nasadzeniach parkowych. 🌳🌲
Jest drzewem wolnorosnącym i długowiecznym, spokojnie dożywają 1500 lat.
Najstarszym drzewem w Polsce jest cis rosnący w Henrykowie Lubańskim (woj. dolnośląskie) liczący ponad 1270 lat. 👴🏻🌲
Ale do rzeczy. Co jest w nim takiego śmiertelnie niebezpiecznego? ☠️🤔
Każda część tego drzewa, zarówno igły, kora, czy nawet drewno, jest śmiertelnie trująca, bowiem w tkankach cisa występuje toksyna zwana taksyną. 🌲☣️
Substancja po spożyciu działa na układ pokarmowy, oddechowy, nerwowy ale przede wszystkim krwionośny.❤️
Oprócz wymiotów i biegunki, typowymi objawami są zawroty głowy, krwiomocz, kołatanie serca, naprzemienny spadek i nagły wzrost ciśnienia krwi.💓
Znany jest przypadek próby samobójczej, po której u pacjenta zaobserwowano nagły spadek i wzrost pracy serca z 30 do ponad 180 uderzeń na minutę.💔
Ostatecznie śmierć następuje wskutek paraliżu mięśni oddechowych oraz powolnego wygaszania pracy serca, co jest niezwykle bolesną formą opuszczenia tego łezpadołu. Co ciekawe, zatruty i sparaliżowany człowiek zachowuje najprawdopodobniej pełną świadomość do ostatnich swoich chwil.😳
Przyjmuje się, że dawka śmiertelną dla dorosłej osoby to zaledwie 50-100 cisowych igiełek.🌿💀
Bez pomocy medycznej zgon w męczarniach następuje po upływie od pół do 24 godzin.⌛💀
Oprócz ludzi, taksyna silnie działa także na konie. Podania mówią, że wystarczą zaledwie 2 nasiona cisa by powalić zdrowego ogiera.
Co ciekawe toksyna nie działa na większość zwierząt leśnych, które chętnie ogryzają cisową korę i łyko. 🐴😵🦄
Jedyną częścią drzewa, która nie posiada śmiertelnej trucizny, jest czerwona osnówka okalająca ciemne nasionko, widoczna na fotografii. Jest jadalna i smakuje jak rozwodniony kisiel truskawkowy, choć nie wiem, czy sąsiedztwo śmiertelnie trującego nasionka, które powoduje, że konie wywijają kopyta na lewą stronę zachęca do ich spożywania.☣️🍽️🤔
Trucizna cisa była znana już od wieków. Dawniej mazią uzyskiwaną z igieł i łyka cisowego, wojowie zatruwali miecze, włócznie i strzały.🪓⚔️🏹
Jak głosi legenda założyciel Państwa Polskiego, Mieszko I (podobizna z dyszki) zmarł w wyniku rany od strzały zatrutej trucizną cisa.🏹🌿👑💀
Cisa obawiali się nie tylko śmiertelnicy, ale i duchy.😱👻
Dawniej wierzono, że dusza nie przejdzie do zaświatów jeśli na trasie konduktu pogrzebowego zostaną wysypane cisowe gałązki.😵⚰️
Niemniej cis pospolity objęty jest w Polsce ochroną częściową. W Polsce utworzono specjalne Rezerwaty w miejscach gdzie liczebność tych rzadkich drzew jest wyjątkowo liczna.
Czy wiecie, że największym rezerwatem cisa pospolitego jest rezerwat Cisów Staropolskich im. Leona Wyczółkowskiego we Wierzchlesie, który leży na terenie Nadleśnictwa Zamrzenica?😁
A Wy macie jakieś cisy w ogródku? A może inne trujące roślinki, o których nie mieliście pojęcia, jak robinia akacjowa, bukszpan, czy żonKILLe? 🌸😈😅
Fot. D. Kontny
