11/05/2026
Czy wiesz jak zmienia się postrzeganie przez społeczeństwo kwestii, które są społecznie nieakceptowane? Zjawisko, które można zaobserwować, zostało nazwane „oknem Ovetona”, inaczej oknem dyskursu. Zostało zauważone przez Josepha Overtona (1960-2003), amerykańskiego politologa i aktywisty. Było ono wykorzystywane w polityce, obecnie funkcjonuje w bardzo różnych dziedzinach życia. Opisuje możliwość przeforsowania, legalizacji kwestii niewyobrażalnych w danym momencie w społeczeństwie. Okno Overtona może działać odwrotnie, co oznacza, że zakres akceptowalnych społecznie poglądów i tematów może się skurczyć lub przesuwać z powrotem w stronę konserwatyzmu (lub przeciwną do obecnego trendu). Oznacza to, że okno jest dwukierunkowe.
Przykłady przesuwania okna Overtona:
- Praca zdalna: Przed pandemią praca zdalna była rzadkością i często postrzegano ją jako mniej efektywną. Po 2020 roku praca zdalna i hybrydowa stały się powszechnie akceptowanym standardem pracy.
- Ekologia i plastik: Zakaz używania plastikowych słomek jeszcze kilka lat temu był traktowany jako dziwny pomysł. Obecnie jest to standard w wielu miejscach, a rezygnacja z plastiku stała się normą społeczną.
- Emancypacja kobiet:
• Prawa wyborcze: W XIX i na początku XX wieku przyznanie kobietom praw wyborczych było traktowane przez wielu jako radykalne i absurdalne. Działania sufrażystek stopniowo przesuwały dyskusje z "nie do pomyślenia" do "radykalnych postulatów", aż w końcu stało się to "powszechną normą".
• Aktywność zawodowa: Przejście od modelu, w którym miejsce kobiety jest wyłącznie w domu (początek XX w.), do sytuacji, w której praca zawodowa kobiet jest standardem, a kariera polityczna czy naukowa – oczywistością.
• Równość w relacjach i prawie: Zmiana postrzegania roli kobiety z podporządkowanej mężczyźnie na równorzędnego partnera, co odzwierciedla się np. w prawach rodzinnych, czy równej płacy. Opracowała: Daria Kruk
Źródła:
https://pl.wikipedia.org/wiki/Okno_Overtona
https://silesion.pl/metoda-okna-overtona-zrozumienie-mechanizmu-ksztaltowania-opinii-publicznej/