11/06/2025
๑๑ มิถุนายน พ.ศ. ๒๕๖๘
ครบรอบวันเกิด ๑๔๗ ปี
“ครูบาศรีวิชัย”
ตนบุญแห่งล้านนา
วันที่ ๑๑ มิถุนายน ของทุกปี
ศรัทธาชาวล้านนารวมถึงคนลำพูน ถือเป็นวันครบรอบวันเกิดครูบาเจ้าศรีวิชัย มหาสมณะเจ้า หรือ ที่คนล้านนาเรียกท่านว่า
“ตนบุญ”
ย้อนกลับไปเมื่อปี พ.ศ. ๒๔๒๑
ณ วันอังคารขึ้น ๑๑ ค่ำปีขาล ตรงกับวันที่ ๑๑ มิถุนายน ๒๔๒๑ เวลาพลบค่ำพระอาทิตย์คล้อยลงต่ำ ทันใดนั้นท้องฟ้าที่ใสสว่างกลับวิปริตมืดคลื้ม พายุพัดกระหน่ำพาเอาสายฝนเทลงมา เสียงฟ้าร้องคำราม อสุนีฟาดเปรี้ยงลงมาจนเกิดแผ่นดินไหว ทารกน้อยผู้หนึ่งได้ถือกำเนิดมา
ในกระท่อมเล็ก ๆ ในชนบทกันดารของหมู่บ้านปาง อำเภอลี้ จังหวัดลำพูน ทารกผู้นี้ได้รับการตั้งชื่อว่า
“อินตาเฟือน” หรือ “อ้ายฟ้าร้อง”
ตามนิมิตแห่งการเกิด...
เมื่อเยาว์วัยท่านเป็นเด็กเลี้ยงง่าย และ อยู่ในโอวาทคำสั่งสอนของบิดามารดาช่วยประกอบสัมมาอาชีวะ ปกติท่านชอบเลี้ยงวัว
เลี้ยงควาย และ รักความสงบตามธรรมชาติป่าเขา เป็นบรรยากาศที่ช่างเหมาะสมกับอุปนิสัยที่จะปลูกฝังโพธิญาณของพระโพธิสัตว์เจ้าโดยแท้
ครั้นเมื่อท่านอายุได้ ๑๘ ปี
เกิดความคิดวิตกขึ้นในใจว่า
ชาตินี้เกิดมามีฐานะลำบากยากจน ต้องทรมาณร่างกายด้วยการ
ทำมาหากินเพื่อเลี้ยงชีพทั้งบิดามารดา และ ตนเอง ทั้งนี้เพราะบุพกรรมแต่ในอดีตที่มิได้ให้ทานรักษาศีลภาวนา
การได้บวชบำเพ็ญภาวนาในพระพุทธศาสนาน่าจะเป็นผลบุญต่อไปในภายภาคหน้า ทั้งยังถือเป็นการตอบแทนพระคุณบิดามารดา
ดังนั้นท่านจึงได้ขอลาบิดามารดาไปอยู่วัดบ้านปาง ศึกษาเล่าเรียน และ บวชเป็นสามเณร กับ
พระอาจารย์ขัติยะ หรือ
ครูบาแข้งแขะ เพราะท่านเดินขา
กระเผลก เมื่ออายุได้ ๒๑ ปี จึงได้อุปสมบทที่วัดบ้านโฮ่งหลวง จังหวัดลำพูน โดยมีครูบาสม สมฺโณ เป็นพระอุปัชฌาย์ ท่านได้รับฉายาว่า “สิริวิชโย ภิกขุ”
แต่ชาวบ้านจะเรียกท่านว่า
“พระศรีวิชัย”
พระศรีวิชัยได้ศึกษาไสยศาสตร์เวทมนต์คาถาจากครูแข้งแขะ โดยได้ยึดมั่นว่าเป็นของดีของวิเศษที่จะนำความสุขความเจริญมาให้ ท่านยังได้สักหมึกดำที่ขาทั้งสองข้างตามความเชื่อของลูกผู้ชายชาวล้านนาว่าจะช่วยให้อยู่ยงคงกระพัน ต่อมาครูบาสม สมฺโณ ได้แนะนำให้พระศรีวิชัย ไปนมัสการครูบาอุปละ ที่วัด
ดอยแต อำเภอแม่ทา จังหวัดลำพูน
ครูบาอุปละ ได้เมตตาถ่ายทอดครองวัตรปฏิบัติวิชชาอาคมให้พระศรีวิชัยสมควรแก่ภูมิธรรม
เป็นเวลา ๑ พรรษา จากนั้นจึงได้กราบลาครูอุปละ ไปศึกษาต่อกับครูบาวัดดอยคำ และ กลับมาศึกษาต่อกับครูบาสม สมฺโณ ที่วัดบ้านโฮ่งหลวง
การได้ศึกษากับพระอาจารย์ผู้เปี่ยมด้วยภูมิรู้ และ วัตรปฏิบัติ ทำให้ท่านเกิดความเข้าใจในพุทธศาสนาที่ถูกต้อง มีความมุ่งมั่นปฏิบัติในด้านกัมมัฏฐาน โดยละเลิกความสนใจทางด้านไสยศาสตร์ ด้วยเล็งเห็นว่ามิใช่หนทางแห่งความหลุดพ้น
พระศรีวิชัย กลับมาจำพรรษาที่
วัดบ้านปางอีกครั้ง และ ปลีกตัวเองไปอยู่ในเขตอรัญญาวาส บำเพ็ญสมาธิภาวนาด้วย
ความสงบ ฉันอาหารมื้อเดียว ละเว้นจากการฉันเนื้อสัตว์ และ เว้นจากของเสพติด เช่น หมาก พลู บุหรี่ เมี่ยง บางครั้งท่านไม่ฉันข้าวนานถึง ๕ เดือน ฉันแต่ผัก
ผลไม้ ทำให้ชาวบ้านตลอดจนชาวเขาหลายเผ่าที่อยู่ในแถบนั้น
พากันเคารพเลื่อมใสศรัทธาในตัวท่าน
พระศรีวิชัย ได้ชื่อว่าเป็นพระ
นักพัฒนาโดยแท้ ท่านเป็นผู้นำพัฒนาวัดบ้านปางเป็นแห่งแรก ก่อสร้างปฏิสังขรณ์กุฏิ วิหาร โบสถ์ และ ให้ชื่ออารามใหม่นี้ว่า
“วัดจอมศะหรีทรายมูลบุญเรือง”
แต่ชาวบ้านส่วนใหญ่ยังคงเรียกว่า
“วัดบ้านปาง” นอกจากนั้น
ท่านยังได้ปลูกสร้างปฏิสังขรณ์วัดวาอาราม และ ถาวรวัตถุทางศาสนาอีกหลายสิบวัดในพื้นที่ภาคเหนือ เช่น วัดพระธาตุหริภุญชัยลำพูน, วัดเชียงยืน,
วัดพระพุทธบาทตากผ้า,
วัดจามเทวี, วัดพระสิงห์, วัดสวนดอก, วัดศรีโสดา,
วัดพระแก้วดอนเต้าลำปาง เป็นต้น
ผลงานด้านการพัฒนาของท่านเป็นที่รู้จัก และ ยังคงกล่าวขวัญถึงยุคปัจจุบันก็คือ ถนนขึ้นวัด
พระธาตุดอยสุเทพ ที่สมัยนั้น
ถือได้ว่าเป็นการร่วมแรงร่วมใจของผู้คนจากทั่วภาคเหนือที่พร้อมใจกันมาสร้างถนนก็ว่าได้
ในสมัยก่อนการจะเดินทางขึ้นไปนมัสการพระธาตุดอยสุเทพ ต้องเดินเท้าขึ้นไปด้วยความลำบาก ใช้เวลาไม่ต่ำ ๔-๕ ชั่วโมง และ การที่จะสร้างถนนขึ้นไปเป็นเรื่องที่ยากเกินจะเป็นไปได้ เพราะต้องใช้ทั้งแรงงานมากมาย เวลา และ เงินตรามหาศาล ทั้งสมัยนั้นยังไม่มีเครื่องจักรที่ทันสมัย รัฐบาลในสมัยนั้นซึ่งมี
พลเรือตรีหลวงธำรงนาวาสวัสดิ์ เป็นนายกรัฐมนตรี ได้ทราบเรื่องจาก หลวงศรีประกาศ (ฉันท์ วิชยาภัย) จึงได้ส่งนายช่างขึ้นมาทำการสำรวจเส้นทาง ระยะทางทั้งหมด ๑๑,๕๓๐ กิโลเมตร
โดยเริ่มก่อสร้างเมื่อวันที่ ๙ พฤศจิกายน ๒๔๗๗ แล้วเสร็จในวันที่ ๓๐ เมษายน ๒๔๗๘
ความมีชื่อเสียง ความสำเร็จผล
ในด้านการเป็นพระนักพัฒนา ดูเหมือนว่าการบำเพ็ญบารมีธรรมในชีวิตของ ครูบาศรีวิชัย
จะก้าวไปพร้อมกันกับอุปสรรคแสนเข็ญ ด้วยคณะสงฆ์ผู้ใหญ่ในล้านนาไม่พอใจในตัวท่าน จนถึงขนาดมีการกล่าวหาเอาผิดท่านถึง ๓ ครั้ง โดยกล่าวหาว่าท่านทำตัวเป็น “ผีบุญ” อวดอิทธิฤทธิ์ ซ่องสุมกำลังผู้คน คิดขบถต่อบ้านเมือง และ นำท่านไปจำไว้ที่ลำพูน และ วัดศรีดอนไชย เชียงใหม่ จากนั้นจึงได้ส่งตัวท่านไปไต่สวนที่กรุงเทพ ฯ
สมเด็จพระมหาสมณเจ้า
กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ตั้งกรรมการชำระคดีครูบาศรีวิชัย ผลปรากฏว่าท่านเป็นผู้บริสุทธิ์ไม่มีความผิด
วันที่ ๒๒ มีนาคม ๒๔๘๑
ขณะที่อายุได้ ๖๐ ปีเศษ
ครูบาศรีวิชัยได้ถึงแก่กาลมรณภาพที่ วัดบ้านปาง
อำเภอลี้ จังหวัดลำพูน
มีพิธีพระราชทานเพลิงศพ ที่วัดจามเทวี เมื่อวันที่ ๒๑ มีนาคม ๒๔๘๙ ตามแบบประเพณีล้านนาไทย
ครูบาศรีวิชัย จึงนับเป็นแบบอย่างของพระนักพัฒนาที่สร้างคุณูปการต่อจังหวัดเชียงใหม่
และ ล้านนาไทยเป็นอย่างมาก
แม้วันนี้ครูบาศรีวิชัย หรือ
พระศีลธรรม จะมรณภาพมานานกว่า ๘๐ ปี
ทว่าชื่อเสียงของท่านยังคงอยู่ในศรัทธาของชาวเชียงใหม่ และ ใกล้เคียงไม่เสื่อมคลาย.
อ้างอิง : https://www.chiangmainews.co.th/page/archives/727368
(ขอบคุณเจ้าของภาพและบทความ)
• เผยแพร่เป็นธรรมทาน •
