18/05/2024
เมืองเพชร = เมืองพริบพรี
เข้าฝน อากาศเริ่มเย็นลง ทะเลหมอกสวยงาม
อยากชวนมาเที่ยวเรือนย่าปล้อง ณ เมืองพริบพรีค่ะ
"ชื่อเก่าของแต่ละจังหวัดในไทย"
ในบางครั้งที่เราเรียนประวัติศาสตร์เราก็มักจะเจอชื่อจังหวัดที่แปลกๆ ไป แต่เมื่อลองทำความเข้าใจแล้วมันก็คือชื่อจังหวัดในปัจจุบันนั่นเอง อย่างเช่น เมืองนครไชยศรี ที่เป็นจังหวัดนครปฐม หรือ ศรีสัชนาลัย ที่เป็นจังหวัดสุโขทัยเก่านั่นเอง ดังนั้นในครั้งนี้เราก็จะพาเพื่อนๆ มาย้อนดูกันซะหน่อยว่า ชื่อเก่าของ 77 จังหวัดในประเทศไทยนั้นเรียกว่าอะไรกันบ้าง
ชื่อเก่าของแต่ละจังหวัดในไทย
ภาคเหนือมี 9 จังหวัด
• จังหวัดเชียงราย ชื่อเก่าคือ เวียงชัยนารายณ์
• จังหวัดเชียงใหม่ ชื่อเก่าคือ นพบุรีศรีนครพิงค์เชียงใหม่ หรือ เวียงพิงค์
• จังหวัดน่าน ชื่อเก่าคือ เมืองนันทบุรี เมืองน่าน เมืองนาน
• จังหวัดพะเยา ชื่อเก่าคือ เมืองภูกามยาว หรือ พยาว
• จังหวัดแพร่ ชื่อเก่าคือ เมืองพลนคร หรือ เวียงโกศัย
• จังหวัดแม่ฮ่องสอน ชื่อเก่าคือ หมู่บ้านว่า "แม่ร่องสอน" เพี้ยนเป็น "แม่ฮ่องสอน"
• จังหวัดลำปาง ชื่อเก่าคือ เมืองเขลางค์นคร
• จังหวัดลำพูน ชื่อเก่าคือ เมืองหริภุญไชย
• จังหวัดอุตรดิตถ์ ชื่อเก่าคือ บางโพธิ์ท่าอิฐ สมัยก่อนเป็นเพียงตำบลเท่านั้น
ภาคกลางมี 21 จังหวัด (กรุงเทพมหานครไม่ถือเป็นจังหวัด)
• จังหวัดกำแพงเพชร ชื่อเก่าคือ เมืองชากังราว หรือ เมืองนครชุม
• จังหวัดชัยนาท ชื่อเก่าคือ เมืองแพรก หรือ เมืองสรรค์
• จังหวัดนครนายก ชื่อเก่าคือ เมืองนายก
• จังหวัดนครปฐม ชื่อเก่าคือ เมืองนครไชยศรี หรือ ศรีวิชัย
• จังหวัดนครสวรรค์ ชื่อเก่าคือ เมืองพระบาง หรือ เมืองชอนตะวัน
• จังหวัดนนทบุรี ชื่อเก่าคือ บ้านตลาดขวัญ, เมืองนนทบุรีศรีมหาสมุทร, เมืองนนทบุรีศรีมหาอุทยาน, เมืองนนทบุรีศรีเกษตราราม
• จังหวัดปทุมธานี ชื่อเก่าคือ เมืองสามโคก หรือ เมืองประทุมธานี
• จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ชื่อเก่าคือ อโยธยา, อโยธยาศรีรามเทพนคร, กรุงเทพทวารวดีศรีอยุธยา
• จังหวัดพิจิตร ชื่อเก่าคือ เมืองสระหลวง เมืองโอฆะบุรี เมืองชัยบวร, เมืองปากยม
• จังหวัดพิษณุโลก ชื่อเก่าคือ เมืองสองแคว
• จังหวัดเพชรบูรณ์ ชื่อเก่าคือ เพชบุระ
• จังหวัดลพบุรี ชื่อเก่าคือ ละโว้
• จังหวัดสมุทรปราการ ชื่อเก่าคือ เมืองพระประแดง, เมืองนครเขื่อนขันธ์, จังหวัดพระประแดง
• จังหวัดสมุทรสงคราม ชื่อเก่าคือ เมืองแม่กลอง
• จังหวัดสมุทรสาคร ชื่อเก่าคือ เมืองสาครบุรี
• จังหวัดสิงห์บุรี ชื่อเก่าคือ เมืองสิงหราชาธิราช, เมืองสิงหราชา, เมืองสิงห์
• จังหวัดสุโขทัย ชื่อเก่าคือ ศรีสัชนาลัย
• จังหวัดสุพรรณบุรี ชื่อเก่าคือ เมืองทวารวดีศรีสุพรรณภูมิ, พันธุมบุรี, สองพันบุรี, อู่ทอง
• จังหวัดสระบุรี ชื่อเก่าคือ หระรี , ปากเพรียว
• จังหวัดอ่างทอง ชื่อเก่าคือ เมืองวิเศษชัยชาญ
• จังหวัดอุทัยธานี ชื่อเก่าคือ เมืองอู่ไทย หรือ เมืองอุไทย
ภาคตะวันออกเฉียงเหนือมี 21 จังหวัด
• จังหวัดกาฬสินธุ์ ชื่อเก่าคือ บ้านแก่งสำเริง หรือ บ้านแก่งสำโรง
• จังหวัดขอนแก่น ชื่อเก่าคือ เมืองขามแก่น
• จังหวัดชัยภูมิ ชื่อเก่าคือ บ้านหลวง
• จังหวัดนครพนม ชื่อเก่าคือ เมืองมรุกขนคร เปลี่ยนชื่อเมืองใหม่กลายเป็น เมืองศรีโคตรบรูณ์
• จังหวัดนครราชสีมา ชื่อเก่าคือ โคราช หรือ โคราฆะ กับเมือง เสมา
• จังหวัดบึงกาฬ ชื่อเก่าคือ ชัยบุรี (เมืองไชยบุรี)
• จังหวัดบุรีรัมย์ ชื่อเก่าคือ โนนม่วง เมืองแปะ
• จังหวัดมหาสารคาม ชื่อเก่าคือ บ้านลาดกุดยางใหญ่
• จังหวัดมุกดาหาร ชื่อเก่าคือ เมืองมุกดาหาร
• จังหวัดยโสธร ชื่อเก่าคือ สมัยก่อนเป็นหมู่บ้านเรียกว่า บ้านสิงห์ท่า ต่อเป็นเมืองยโสธรมีฐานะเป็นเมืองประเทศราช ขึ้นตรงต่อกรุงเทพฯ
• จังหวัดร้อยเอ็ด ชื่อเก่าคือ สาเกตนคร หรือ เมืองร้อยเอ็จประตู
• จังหวัดเลย ชื่อเก่าคือ หมู่บ้านแฮ่ หรือ เมืองเลย
• จังหวัดสกลนคร ชื่อเก่าคือ เมืองหนองหานหลวง หรือ เมืองสกลทวาปี
• จังหวัดสุรินทร์ ชื่อเก่าคือ เมืองประทายสมันต์
• จังหวัดศรีสะเกษ ชื่อเก่าคือ เมืองขุขันธ์
• จังหวัดหนองคาย ชื่อเก่าคือ บ้านไผ่
• จังหวัดหนองบัวลำภู ชื่อเก่าคือ นครเขื่อนขันธ์กาบแก้วบัวบาน หรือ เมืองกมุทธาสัย
• จังหวัดอุดรธานี ชื่อเก่าคือ บ้านหมากแข้ง หรือ บ้านเดื่อหมากแข้ง
• จังหวัดอุบลราชธานี ชื่อเก่าคือ ดอนมดแดง หรือ ดงอู่ผึ้ง
• จังหวัดอำนาจเจริญ ชื่อเก่าคือ เมืองค้อ
• จังหวัดบึงกาฬ ชื่อเก่าคือ อำเภอไชยบุรี
ภาคตะวันตกมี 5 จังหวัด
• จังหวัดกาญจนบุรี ชื่อเก่าคือ ปากแพรก หรือ ศรีชัยยะสิงหปุระ
• จังหวัดตาก ชื่อเก่าคือ เมืองตาก
• จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ชื่อเก่าคือ เมืองบางนารม หรือ เมืองนารัง, เมืองกุย
• จังหวัดเพชรบุรี ชื่อเก่าคือ พริบพรี หรือ ศรีชัยวัชรบุรี
• จังหวัดราชบุรี ชื่อเก่าคือ เมืองราชบุรี หรือ มณฑลราชบุรี
ภาคตะวันออกมี 7 จังหวัด
• จังหวัดจันทบุรี ชื่อเก่าคือ ควนคราบุรี (เมืองกาไว), เมืองจันทบูร
• จังหวัดฉะเชิงเทรา ชื่อเก่าคือ แปดริ้ว
• จังหวัดชลบุรี ชื่อเก่าคือ เมืองพระรถ, เมืองศรีพโล, เมืองพญาแร่, เมืองบางปลาสร้อย, เมืองพนัสนิคม, เมืองบางละมุง, เมืองชลบุรีศรีมหาสมุทร
• จังหวัดตราด ชื่อเก่าคือ เมืองกราด หรือ เมืองตราด
• จังหวัดปราจีนบุรี ชื่อเก่าคือ เมืองพระรถ, เมืองศรีมโหสถ, เมืองอวัธยปุระ
• จังหวัดระยอง ชื่อเก่าคือ ราย็อง
• จังหวัดสระแก้ว แต่ก่อนไม่ได้เป็นจังหวัด เป็นกิ่งอำเภอ ชื่อมาจากสระน้ำที่อยู่กลางเมือง
ภาคใต้มี 14 จังหวัด
• จังหวัดกระบี่ ชื่อเก่าคือ แขวงเมืองปกาสัย
• จังหวัดชุมพร ชื่อเก่าคือ ชุมนุมพล
• จังหวัดตรัง ชื่อเก่าคือ เมืองทับเที่ยง, เมืองควนธานี
• จังหวัดนครศรีธรรมราช ชื่อเก่าคือ เมืองตามพรลิงค์, ศิริธรรมนคร, ศรีธรรมราช
• จังหวัดนราธิวาส ชื่อเก่าคือ มะนาลอ, บางนรา, เมืองระแงะ
• จังหวัดปัตตานี ชื่อเก่าคือ เมืองตานี
• จังหวัดพังงา ชื่อเก่าคือ เมืองภูงา, บ้านกระพูงา, พิงงา
• จังหวัดพัทลุง ชื่อเก่าคือ คูหาสวรรค์
• จังหวัดภูเก็ต ชื่อเก่าคือ บูกิต, ภูเก็จ, จังซีลอน, ถลาง
• จังหวัดระนอง ชื่อเก่าคือ เมืองแร่นอง
• จังหวัดสตูล ชื่อเก่าคือ มูเก็มสโตย-ละงู, นครีสโตย, มำบังนังคะรา
• จังหวัดสงขลา ชื่อเก่าคือ สิงหนคร (สิง-หะ-นะ-คะ-ระ), สิงหลา, สิงขร
• จังหวัดสุราษฎร์ธานี ชื่อเก่าคือ เมืองไชยา, เมืองกาญจนดิษฐ์
• จังหวัดยะลา ชื่อเก่าคือ ยาลอ
กรุงเทพ และ พัทยา ไม่ใช่จังหวัด
กรุงเทพมหานคร และ พัทยา เป็นรูปแบบการปกครองท้องถิ่น รูปแบบพิเศษ คะ เลยถือว่าเป็นไม่นับเป็นจังหวัด ตาม พรบ.ลักษณะปกครองท้องที่ 2457 หรือส่วนภูมิภาค ตามพรบ. ระเบียบบริหาราชการแผ่นดิน 2534 แบบจังหวัดต่างๆ คือการกฎหมายหลายฉบับใช้ปฏิบัติงาน สังเกตว่า กรุงเทพมหานคร ใช้ระบบบริหารต่างๆ แตกแยกจากจังหวัดอื่นไปเลย
ขอขอบคุณ
https://www.sanook.com/campus/1397009/
Cr : เจาะเวลาหาอดีต
